ایران

ایران در زبان اوستایی به صورت  ائیریه/airya در فارسی باستان اریه/ariya و در سانسکریت (آریه) آمده است. در اوستا هم نام قوم ایرانی است و هم به معنی شریف و نجیب و نژاده و اصیل است.

در زبان ایرلندی کهن، واژه‌ی ایرلند/ir_land به معنی نجیب و شریف است، قسمت دوم به معنی سرزمین است پس ایرلند به معنی سرزمین نجباست.

واژه‌ی اوستایی (ائیریه) در زبان پارتی aryân و در پهلوی êrân شده است که ترکیبی است از êr و پسوند ân که علامت نسبت است  وایران یعنی منسوب به قوم êr، منسوب به نجیب‌زادگان.

انیران/ anêrân در پهلوی به معنی غیرایرانی و غریبه و خارجی  است که مرکب  است از an به معنی نا و êrân به معنی ایرانی.

در زمان ساسانیان، سرزمین ایران به نام êrân_šatr/ ایران‌شهر مشهور بوده است. ایران‌شهری /êrân šatrik به معنی ایرانی است.

همین نام را در واژه‌ی آمیخته‌ی ایرانویج/êrân _vêj پهلوی نیز باز می‌یابیم که سرزمین اصلی و خاستگاه ایرانیان است.

واژه‌ی ایران در نام‌های جغرافیایی اران/Arrân و آلان/Alân و آلبان/Albân دیده می‌شود.

نام محلی جمهوری استی در شمال کوه‌های قفقاز هم به صورت ایرستان iriston که مرکب است از واژه‌ی ir به معنی ایرانی و پسوند مکان stân به معنی جایگاه ایرانیان  به جای مانده است.

نام خاص آریارمنه/Ariyãramna نیای داریوش، به معنی کسی که به ایرانیان رامش و آسایش می‌بخشد، از همین ریشه است

واژه‌ی مرکب ائیریوشینه/airyô_šayana به معنی منزلگاه ایرانیان و نام ایرج/êr_ić در فارسی و اریک/êrik در ارمنی.

منبع: ایرانویج، دکتر بهرام فره‌وشی، ص۱۲

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *